Destinacije :: Skopska oblast ::

Skoplje – prestonica i najveći grad Makedonije sa pravom nosi tu titulu. Grad leži na obalama reke Vardar na nadmorskoj visini od 255 metara i ima izvanredan geografski položaj, budući da je raskrsnica mnogih puteva koji prolaze kroz grad, ali je i saobraćajnom mrežom odlično povezan sa regionalnim centrima u okolini.

skoplje1

Osim saobraćajnih veza položaj Skoplja u severozapadnom delu Skopskog polja pružio je gradu plodno tle pogodno za uzgoj i poljoprivredu. U skladu sa svime navedeninm logično je da se Skoplje smatra glavnim akterom u kulturnom, privrednom i političkom životu Makedonije.

skoplje2

Trg Makedonija

Trg Makedonija najveći je trg u Skoplju. Njegova gradnja datira relativno skoro – građen je 20 godina i to u periodu od 1920. do 1940 godine. Trg je, po uzoru na prave rimske trgove, širok i prostran, sa velikim slobodnim prostorom u sredini na kojem se u toku letnjih meseci održava veliki broj manifestacija. Pored širokog prostora, trg Makedonija je i dom mnogobrojnim zgradama poput Narodne banke Makedonije, Ristićeve palate i palate Mazura.

trg makedonija

Ristićeva palata

Ristićeva palata, posebno u večernjim satima, preuzima primat u odnosu na ostale zgrade na centralnom trgu u Skoplju. Ova palata sagrađena je još u vreme Kraljevine Srbije i prva je zgrada sa liftom u Skoplju. Ristićeva palata jedna je od retkih građevina koja nije bila demolirana zemljotresom 1963. godine.

ristićeva palata

Stara čaršija Skoplje

Najveća čaršija na Balkanu nalazi se upravo u Skoplju. Stara čaršija je centar priverdnog i kulturno-istorijskog dela Skoplja i ujedno jedna od najvećih turistisčkih atrakcija. Uske ulice popločane makadamom i mnogobrojni šareni dućani sa obe strane čuvaju duh prošlih vremena, i svakodnevno su prepuni znatiželjnih turista. Stara čaršija je, dakle, svojevrsna ambijentalna celina kuća i različitih objekata u orijentalnom stilu. Prostire se od Dušanovog mosta do Bit-pazara, to jest, od tvrđave Kale do reke Serave.

stara čaršija

Dušanov most

Još jedna nezaobilazna stanica svih ljudi koji se nalaze u Skoplju je svakako most preko reke Vardar koji povezuje stari i novi deo Skoplja. Dušanov most koji takođe nazivaju i Kamenim mostom jedna je od najznačajnijih građevina u istorijskom životu Skoplja. Postoje oprečna mišljenja o njegovom nastanku. Dok jedni tvrde da je nastao u VI veku za vreme cara Justinijana I, drugi vezuju njegov nastanak za vreme sultana Mehmeda II Osvajača, tj. za polovinu XV veka.

dušanov most

Tvrđava Kale (VI vek)

Tvrđava je podignuta u VI veku na brdu iznad Vardara. Napravljena je od velikih kamenih blokova iz obližnjeg grada koji je bio razoren u zemljotresu. Tvrđava je menjala izgled tokom vladavine Justinijana I, a zatim i u X i XI veku. Sve u svemu, više puta je rekonstruisana i pregrađivana, čak i za vreme Osmanskog carstva u XIV veku. Upravo ovde je Car Dušan krunisan za cara Srba i Grka. Utvrđenje je nažalost doživelo teška oštećenja usled velikog zemljotresa 1963. godine.

kale

Crkva Svetog Spasa

Crkva Svetog Spasa se nalazi u Staroj čaršiji i odlikuje se skromnim izgledom i neobičnim arhitektonskim stilom. Naime, polovina ove crkve ukopana je pod zemlju budući da je bilo naređeno od strane sultana da nijedna hrišćanska crkva ne sme biti viša od džamije. U unutrašnjosti ove crkve čuva se jedan od najlepših ikonostasa u Makdeoniji, a to je rad čuvene rezbarske makedonske škole „Mijak“ i na njemu su prikazane scene iz Biblije, portreti i figure faune i flore.

crkva svetog spasa

Mustafa-pašina džamija (1492. godine)

Da se Stara skopska čaršija razvijala velikom brzinom i dostigla svoj vrhunac u toku duge turske vladavine svedoči i činjenica da je ona dom preko 30 džamija. Jedna od njih je i Mustafa-pašina džamija, sagrađena 1492. godine, a nadaleko poznata i van Makedonije. Sagradio ju je Mustafa-paša koji je bio vezir na dvoru Osmanskog carstva.

mustaf pašina dzamina1

Ova džamija je nedavno obnovljena, ali je i sačuvala i dosta od prvobitnog izgleda. Vitki minaret predstavljao je uzor za mnoge slične naknado izgrađene na teritoriji Balkana. Protal Mustafa-pašine džamije svrstava se među najlepše na Balkanu. Iako čaršijom preovladava islamska arhitektura, u ovom delu Skoplja postoji i nekolicina hrišćanskih crkava na relativno maloj udaljenosti jedne od drugih, tako da ih laganom šetnjom možete obići sve za jedno popodne.

mustaf pašina dzamina2

Milenijumski krst

Milenijumski krst je visok impozantnih 66 metara i smešten je na vrhu planine Vodno. Postavljen je relativno skoro u čast 2000 godine hrišćanstva u svetu. Interesantna je činjenica da je krst smešten upravo na najvišem mestu planine Vodno koje nosi naziv „Krstovar“ što znači „mesto za krst“, pošto je ovde nekada u prošlosti tokom Osmanske vladavine stajao jedan mali krst. Milenijumski krst je moguće videti sa udaljenosti od 30 km. Od 2009. godine budući da je krst postao svojevrsna turistička atrakcija, na Vodnu postoje i restoran i prodavnica suvenira.

krstovar1

Daut-pašin amam

Jedan od najznačajnijih amama je upravo Daut-pašin amam. Podigao ga je Daut-paša koji je bio turski vojskovođa još davne 1484. godine. Ovaj amam spolja ima sasvim sveden izgled sa akcentom na fasadu pokrivenu kupolama različitih dimenzija. Redovi kamena i opeke koji se smenjuju daju mu jedinstven izgled. Enterijer je takođe veoma specifičan – u gornjim delovima zidovi su malterisani i puni reljefa islamskih motiva. Posle Drugog svetskog rata zgrada je renovirana i Nacionalna umetnička galerija se useljava u nju.

Daut-pašin amam

Skopski Akvadukt (ili Justinijanov akvadukt)

Na samo 2 km severozapadno od Skoplja, kod sela Vizbegovo nalazi se čuveni Skopski akvadukt. On je jedan od svega tri takva nalazišta koja su locirana na teritoriji bivše Jugoslavija. Druga dva su: Dioklecijanov akvadukt kod Splita, i Akvadukt u Baru.

akvadukt2

Akvadukt u Skoplju je, pretpostavlja se sagradio Justinian I, vizantijski imperator u periodu od 527-554 godine, pa se zbog toga i naziva Justinijanov akvadukt. Ipak, postoje i druge pretpostavke, a jedna od njih govori da je ovaj akvadukt dosta mlađi, odnosno da je podignut u XVI veku za vreme Osmanlija. Druga, pak, kaže da stariji, odnosno izgrađen u vreme Rimske imperije, i po toj teoriji prenosio je vodu do legionarskog rimskog naselja Scupia (danas Skoplje).

akvadukt3

Ova veoma impresivna građevina napravljena je u pravcu sever-jug, a sadrži dve pristupne rampe, 53 stubova, 54 glavna i 42 manja luka. Ukupna dužina akvadukta je 387,98 metara visina južne rampe 279,46 metara, severne 280,48 metara, što znači da ima nagib od 1,025 metara. Danas je akvadukt spomenik kulture od izuzetnog značaja, a građen je od kamena i cigle i dovodio je čistu planinsku izvorsku vodu do grada. Bio je u upotrebi sve do XVIII veka.

akvadukt1

Arheološko nalazište Skupi (Scupi)

Skupi je drevno arheološko nalazište i antički rimski grad Colonia Flavia Scupi, udaljen svega 3 km severno od Skoplja, u blizini sela Bardovci i Zlokukani. Nastao je kao vojni logor, a osnovan je duž važnih magistralnih puteva koji su povezivali Egejsko more sa centralnom Evropom, odnosno Trakiju sa Jadranskim morem.

skupi1 skupi2

U II veku, Skupi dobija i monumentalni teatar sa čak 9.000 mesta, a krajem IV i početkom V veka izgrađena je ranokršćanska bazilika, kao i još jedna civilna bazilika. Zatim, car Teodosije I koji je dva puta posetio ovaj grad (379.g i 388.g) izdaje dva carska ukaza. U prvom je Skupi proglasio sedištem episkopije, a u drugom arhiepiskopije. Nažalost, ovaj grad biva napušten 518. godine nakon što ga je veliki zemljotres gotovo potpuno uništio.

skupi3 skupi4

Veštačka jezera Matka i Treska

Na samo nekoliko kilometara od strogog centra grada, nalaze se dva veštačka jezera Matka i Treska. Matka nastaje pregrađivanjem Treske još 1938. godine i najstarije je veštačko jezero u Makedoniji. Često se koristi i za sportski ribolov, a na njegovim obalama nalaze se manastiri istoimeni manastir i manastir Andreaš.

matka

Zemljotres 1963. i Projekat Skoplje 2014.

Godina 1963. će se pamtiti kao godina katastrofalnog zemljotresa koji je uništio skoro 80% stambenih zgrada i kulturnih spomenika u Skoplju. Projekat Skoplje 2014. pokrenut je sa ciljem oporavka grada i sa željom da on poprimi nešto klasičniji i svečaniji izgled. Projekat je podrazumevao podizanje spomenika važnim istorijskim ličnostima iz makedonskog istorijskog miljea, izgradnju muzeja, izgradnju vladinih zgrada itd. Neke od najpoznatijih građevina podignutih tokom ovog projekta su: Slavoluk Makedonija, Muzej arheologije, Spomenik ratnik na konju, Spomenik caru Samuilu i Muzej makedonske borbe.

zemljotres

© Slika: René Alphenaar

Veoma ukusna hrana i odlična vina

Ako se zadesite u Skoplju ili ste namenski krenuli ka njemu, nemojte da zaboravite da lagano prošetate gradom i u restoranima na glavnom trgu Makedonija probate neki od specijaliteta makedonske nacionalne kuhinje. Valja imati na umu da su makedonska vina kvalitetom pri samom vrhu evropskih vina i da se nećete pokajati ako odlučite da baš tu napravite pauzu u obilasku grada.

tavče gravče

Lokacija na mapi

Smeštaji - Skoplje
Rent-A-Car - SkopljeIzleti/Ekskurzije - Skoplje



Drugi gradovi Skopska oblast